Engelli Raporu Oranı Nasıl Hesaplanır? Baltazar Formülü Nedir?

Baltazar Formülü, engelli sağlık kurulu raporlarında birden fazla hastalığı veya engeli bulunan kişilerin toplam engel oranını hesaplamak için kullanılan resmi yöntemdir. Engellilik değerlendirmelerinde oranlar hiçbir zaman doğrudan toplanmaz; bunun yerine daha adil, kademeli ve bilimsel bir sistem olan Baltazar (Balthazar) hesaplama yöntemi uygulanır.Bu yazıda Baltazar formülünün ne olduğunu, nasıl hesaplandığını, neden önemli olduğunu ve örnekleriyle birlikte tüm süreçleri en anlaşılır şekilde bulabilirsiniz.

Baltazar Formülü Neden Kullanılır?

Bir kişinin birden fazla engeli olduğunda her oranın vücut çalışma gücü üzerindeki etkisi aynı değildir. Örneğin yüzde 50 engeli olan bir kişiye ek olarak yüzde 30 engel daha geldiğinde toplam oran yüzde 80 olmaz. Çünkü ikinci engel, kişinin kalan sağlam kısmı üzerinden değerlendirilir. Bu yaklaşım, toplam engellilik yüzdesinin daha adil, dengeli ve gerçekçi çıkmasını sağlar.

Baltazar formülünün temel amaçları şunlardır:

Bebek Doğduktan Sonra İlk 2 Hafta: Ebeveynler İçin Pratik Ev Düzeni ve Görev Paylaşımı Rehberi

×

• Farklı engellerin etkisini doğru şekilde birleştirmek

• Hak kaybını önlemek

• Oranların yüzde 100’e ulaşmasını engellemek

• Bilimsel ve standart bir hesaplama yöntemi sunmak

• Sağlık kurulu raporlarının tutarlılığını sağlamak

Baltazar Formülü Nasıl Hesaplanır?

Formül aşağıdaki şekildedir:

Toplam Engel Oranı = A + (B × (100 – A) / 100)

A: En yüksek engel oranı
B: İkinci yüksek engel oranı

Eğer üç veya daha fazla engel varsa aynı işlem sırayla tekrarlanır.

Hesaplama Mantığı:

• En yüksek engel oranı temel alınır.

• Diğer engeller kalan sağlam vücut yüzdesi üzerinden hesaplanır.

• Böylece oranlar doğru şekilde birleşir.

Baltazar Formülü Hesaplama Örneği

Bir kişide şu engel oranları olsun:

• Birinci engel: yüzde 50

• İkinci engel: yüzde 30

• Üçüncü engel: yüzde 20

1. Adım

A = 50
B = 30

Toplam = 50 + (30 × 50 / 100)
Toplam = 50 + 15
Toplam = 65

2. Adım

Yeni A = 65
C = 20

Toplam = 65 + (20 × 35 / 100)
Toplam = 65 + 7
Toplam = 72

Bu kişinin toplam engellilik oranı Baltazar formülüne göre yüzde 72’dir.

Baltazar Formülü Nerelerde Kullanılır?

Baltazar Formülü Türkiye’de engelli bireylerle ilgili tüm resmi işlemlerde zorunlu olarak kullanılır. En sık kullanıldığı alanlar şunlardır:

• Engelli sağlık kurulu raporu

• Vergi indirimi başvuruları

• Engelli kimlik kartı

• Engelli memur alımları (EKPSS)

• Erken emeklilik hesaplamaları

• ÖTV’siz araç alımı

• Evde bakım maaşı uygunluk değerlendirmesi

• Özel eğitim ve rehabilitasyon başvuruları

Toplam engel oranının doğru hesaplanması, bu haklardan yararlanıp yararlanılamayacağını doğrudan etkiler.

Baltazar Formülünde Sık Yapılan Hatalar

Baltazar hesaplaması yapılırken bazı yaygın hatalar ortaya çıkabilir. Bunlar:

1. Oranların doğrudan toplanması

Oranlar toplanarak yüzde 40 + yüzde 30 + yüzde 20 = yüzde 90 sonucuna ulaşmak yanlıştır.

2. Küçük oranı önce işleme almak

Baltazar’da her zaman en yüksek oran ilk sıraya yazılır.

3. Hesaplamanın belirli hastalıklarda geçerli olduğunu sanmak

Baltazar Formülü tüm engelli sağlık raporlarında zorunludur.

4. Sonucun yüzde 100 çıkabileceğini düşünmek

Formül gereği sonuç hiçbir zaman tam yüzde 100’e ulaşmaz.

Hangi Engelli Oranlarında Hangi Haklar Alınır?

Baltazar ile ortaya çıkan toplam engel oranı şu hakları etkiler:

Yüzde 40 ve üzeri

Engelli kimlik kartı, vergi indirimi, kamu kurumlarında engelli kadroları.

Yüzde 50 ve üzeri

Evde bakım maaşı için temel değerlendirme eşiği (duruma göre değişir).

Yüzde 60 ve üzeri

Engelli erken emeklilik için kritik eşik.

Yüzde 90 ve üzeri

ÖTV’siz araç alımına uygunluk.

Bu nedenle doğru hesaplanan Baltazar oranı, kişinin birçok sosyal ve ekonomik hakka erişmesini sağlar.

Sonuç

Baltazar Formülü, engelli sağlık raporlarında bulunan birden fazla engelin tek bir toplam orana dönüştürülmesini sağlayan en doğru ve resmi yöntemdir. Oranlar hiçbir zaman doğrudan toplanmaz; her engel kalan sağlam vücut yüzdesi üzerinden değerlendirilir. Bu yöntem sayesinde adil, dengeli ve mevzuata uygun bir engellilik oranı ortaya çıkar.

Engelli hakları, erken emeklilik, vergi indirimi ve ÖTV muafiyeti gibi birçok süreçte bu oran belirleyici olduğundan, Baltazar formülü sağlık kurulu raporlarının en kritik aşamalarından biridir.