EKPSS’ye Lisans Mezunu Olarak Önlisans Puanıyla Girme Rehberi: Mevzuat ve Avantajlar

Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS), binlerce engelli vatandaşımızın kamu sektöründe istihdam edilmesini sağlayan kritik bir sınavdır. Bu süreçte adayların en çok merak ettiği konulardan biri de eğitim düzeylerine göre hangi kadrolara başvurabilecekleridir. Genel kural, adayların mezun oldukları en üst eğitim düzeyinden sınava girmeleri ve tercihlerini bu doğrultuda yapmalarıdır. Ancak, bazı özel durumlarda, özellikle lisans mezunları için önlisans puanıyla kadrolara başvurma imkanı bulunmaktadır. Bu durum, doğru strateji ve mevzuat bilgisiyle adaylar için önemli avantajlar sunabilir.

Bu kapsamlı rehberde, lisans mezunu bir engelli adayın, EKPSS sürecinde nasıl önlisans puanıyla kadrolara başvurabileceğini, ilgili mevzuatı, bu durumun avantajlarını, başvuru sürecinin detaylarını ve dikkat edilmesi gereken kritik noktaları adım adım inceleyeceğiz. Amacımız, adayların doğru bilgiye ulaşarak en uygun kararı vermelerine yardımcı olmak ve kamuya yerleşme şanslarını artırmaktır.

EKPSS Nedir ve Kimler Başvurabilir?

Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS), T.C. Anayasası’nın eşitlik ilkesi çerçevesinde, engelli bireylerin kamu hizmetine erişimini sağlamak amacıyla yapılan bir sınavdır. Devlet Personel Başkanlığı (DPB) koordinasyonunda, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından iki yılda bir düzenlenir. Bu sınavın temel amacı, engelli vatandaşların eğitim düzeyleri ve engel gruplarına uygun kamu kadrolarına yerleştirilmesini sağlamaktır.

Kriyoterapi (Soğuk Oda Tedavisi): Sporcular Neden Tercih Ediyor?

×

EKPSS’ye başvurabilmek için temel şartlar şunlardır:

• Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak.
• 18 yaşını tamamlamış olmak (Memur olmak için 18 yaşını doldurmuş olmak gerekir, ancak sınav başvurusu için bu şart esnetilebilir).
• En az %40 ve üzerinde engelli olduğunu gösteren ve Sağlık Bakanlığı’nın yetkilendirdiği tam teşekküllü hastanelerden alınmış geçerli bir “Engelli Sağlık Kurulu Raporu”na sahip olmak.
• Hangi eğitim düzeyinden sınava girilecekse, o düzeyi gösterir mezuniyet belgesine sahip olmak (ilkokul/ortaokul, ilköğretim, ortaöğretim, önlisans, lisans).
• Kamu haklarından mahrum bulunmamak.
• Kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezası almamış olmak.

EKPSS, engel gruplarına (genel engelli, işitme engelli, zihinsel engelli) ve eğitim düzeylerine göre farklı test içerikleriyle uygulanır. Bu ayrım, engelli bireylerin sınava daha adil şartlarda katılımını hedefler. Sınavdan alınan puanlar, iki yıl süreyle geçerlidir ve bu süre içinde yapılan kadro atamalarında kullanılır.

Mevzuatın Kalbi: Lisans Mezunu Neden Önlisans Puanıyla Başvurabilir?

Normal şartlarda, EKPSS’ye girecek adaylar mezun oldukları en üst eğitim düzeyinden sınava girmek ve tercih yapmak zorundadırlar. Örneğin, bir lisans mezunu sadece lisans düzeyinden EKPSS’ye girip, lisans kadrolarını tercih edebilir. Ancak, ÖSYM’nin EKPSS Başvuru Kılavuzlarında yer alan özel bir madde, belirli şartlar altında lisans mezunlarının önlisans kadrolarına başvurabilmesinin önünü açmaktadır. Bu durum, genellikle şu şekilde ifade edilir:

“Birden fazla öğrenim düzeyinden mezun olan adaylar için, EKPSS’ye başvuru sırasında hangi öğrenim düzeyinden mezun olunduğu önemli olup, tercih yapma aşamasında adayların en üst öğrenim düzeyinden mezun olmaları esastır. Ancak; eğer aday, lisans öğrenimini tamamlamış olmasına rağmen, daha önceki bir tarihte önlisans mezuniyetine sahipse ve bu önlisans mezuniyeti ile ilgili EKPSS’ye girmiş ve puan almışsa veya EKPSS’ye başvuru tarihinde henüz lisans mezunu değilken önlisans mezunu olarak başvurup sınavı kazanmışsa, bu durum değerlendirmeye alınabilir.”

Bu madde, özellikle lisans mezuniyetine sahip bir adayın, lisans mezuniyeti öncesindeki bir tarihte edindiği önlisans diploması ile EKPSS’nin önlisans düzeyine başvurma ve önlisans kadrolarına yerleşme imkanını sunar. Bu durumun yasal dayanağı, ÖSYM kılavuzları ve ilgili mevzuat (Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınma Şartları ile Kurum ve Kuruluşlarda Engelli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik) tarafından belirlenir.

Kimler Bu İmkanı Kullanabilir? Şartlar ve İstisnalar

Bu stratejik avantajdan faydalanmak isteyen lisans mezunu adayların dikkat etmesi gereken temel şartlar ve istisnalar bulunmaktadır:

1. Önlisans Diploması Sahibi Olmak: Adayın lisans mezunu olmasının yanı sıra, geçerli bir önlisans diplomasına sahip olması şarttır. Bu diploma, lisans mezuniyetinden önce alınmış olmalıdır.
2. Sınav Düzeyi Seçimi: EKPSS’ye başvuru yaparken, eğitim düzeyi olarak “önlisans” seçeneğini işaretlemeleri gerekmektedir. Eğer aday, daha önce lisans düzeyinden EKPSS’ye girmişse bile, bu sınav dönemi için önlisans düzeyinden sınava girmeyi tercih edebilir.
3. Mezuniyet Tarihleri: Önemli olan, adayın EKPSS başvuru tarihinde veya sınavdan önce önlisans mezunu statüsünde olması ve lisans mezuniyetini sınav başvuru tarihinden sonra tamamlamış olması veya halihazırda lisans mezunu iken önlisans diplomalarına istinaden önlisans EKPSS’ye girme tercihi yapmasıdır. Kılavuzlarda belirtilen kesin tarihler ve koşullar dikkatle incelenmelidir.
4. Kadro Atamalarında Değerlendirme: Atama döneminde adayın hem lisans hem de önlisans diploması bulunabilir. Ancak tercihini önlisans kadrolarından yapmışsa ve önlisans EKPSS puanıyla yerleşmişse, ataması önlisans mezuniyetine göre yapılır.
5. Daha Önce Lisans Düzeyinden EKPSS’ye Girenler: Daha önceki EKPSS dönemlerinde lisans düzeyinden sınava girmiş ve puan almış bir aday, mevcut sınav dönemi için önlisans düzeyinden sınava başvurabilir ve yeni önlisans EKPSS puanını kullanabilir. Önemli olan, her sınav dönemi için uygun eğitim düzeyinden başvuru yapmaktır.

Bu imkan, lisans diplomasına sahip olmasına rağmen, önlisans kadrolarının sunduğu daha geniş istihdam olanaklarından faydalanmak isteyen adaylar için yasal bir yol sunar. Ancak her zaman ÖSYM’nin yayımladığı en güncel başvuru kılavuzlarının ilgili bölümlerini dikkatle okumak ve gerekli görülen durumlarda ÖSYM ile iletişime geçmek esastır.

Lisans Mezunu Olarak Önlisans Puanıyla Başvurmanın Avantajları

Lisans mezunu olup önlisans puanıyla EKPSS’ye başvurmak, bazı adaylar için önemli stratejik avantajlar sunabilir. Bu avantajlar, kamuya yerleşme şansını artırma potansiyeli taşır.

Daha Az Rekabet Ortamı

Genel bir gözlem olarak, EKPSS’de lisans düzeyindeki kadrolara başvuran aday sayısı, önlisans ve ortaöğretim düzeyindeki kadrolara başvuran aday sayısına göre daha fazladır. Bu durum, lisans düzeyinde daha yüksek bir rekabet ortamı yaratır. Önlisans kadrolarına yönelmek, daha az sayıda adayın yarıştığı bir alana girmek anlamına gelebilir. Dolayısıyla, puanlar bazında yerleşme eşiği önlisans kadrolarında daha erişilebilir olabilir.

Farklı ve Geniş Kadro Seçenekleri

Kamu kurumlarının personel alımında, önlisans mezunları için ayrılan kadroların sayısı ve çeşitliliği bazen lisans mezunları için ayrılan kadroların önüne geçebilir. Özellikle teknik kadrolar, büro memurluğu gibi genel idari hizmet kadroları veya belirli alanlarda uzmanlaşmış önlisans mezuniyeti gerektiren pozisyonlar, lisans mezunu adaylar için de değerlendirilebilecek alternatifler sunar. Bu, adayların sadece kendi lisans alanlarına sıkışıp kalmadan, daha geniş bir iş alanına erişim sağlamalarına olanak tanır.

Geçmişteki Önlisans Başarısını Değerlendirme

Bazı adaylar, lisans eğitimlerine devam ederken veya lisans eğitimlerinden önce önlisans diplomalarını almış ve EKPSS’nin önlisans düzeyinden sınava girerek başarılı bir puan elde etmiş olabilirler. Eğer bu puan hala geçerlilik süresi içerisindeyse (iki yıl), lisans mezuniyetine sahip olsalar bile bu puanı kullanarak tercih yapma imkanına sahip olabilirler. Bu durum, yeniden yüksek bir puan alma baskısını azaltabilir ve adaya ek bir güvenlik ağı sağlayabilir. Ancak, genellikle EKPSS kılavuzları, adayın en üst mezuniyet seviyesine göre tercih yapmasını öngörür. Bu nedenle, adayın hem önlisans hem de lisans diplomalarının olduğu durumda, stratejik tercih, mevcut sınav için önlisans düzeyinden sınava girmek ve o puanla önlisans kadrolarına yönelmek olabilir.

Stratejik Kariyer Planlaması

Engelli bireyler için kamu sektöründe istihdam, sadece bir iş değil, aynı zamanda sosyal güvence ve kariyer istikrarı anlamına gelir. Lisans mezunu olup önlisans kadrolarına başvurmak, bazı durumlarda daha hızlı bir kamuya yerleşme yolu olabilir. Daha az rekabetçi bir alanda daha çabuk yerleşmek, kariyerine kamu sektöründe başlamak isteyenler için mantıklı bir strateji olabilir. Yerleşen personel, daha sonra kurum içi yükselme veya farklı sınavlara girerek kariyer basamaklarını tırmanma fırsatlarına sahip olabilir.

Daha Erken Kamuya Geçiş Fırsatı

Lisans kadrolarına göre önlisans kadrolarının daha sık ve çeşitli alımları olduğu dönemlerde, bu strateji adayın daha erken bir tarihte kamuya atanmasını sağlayabilir. Kamu istihdamı hayali olan engelli adaylar için zaman, önemli bir faktördür ve bu yol, hedefe daha kısa sürede ulaşmalarına yardımcı olabilir.

Başvuru Süreci: Adım Adım Yapılması Gerekenler

Lisans mezunu bir adayın EKPSS’ye önlisans puanıyla başvurma süreci, dikkat ve titizlik gerektirir. İşte adım adım izlenmesi gereken yollar:

1. EKPSS Başvuru Kılavuzunu İncelemek

Her EKPSS dönemi için ÖSYM tarafından yayımlanan Başvuru Kılavuzu, en güncel ve doğru bilgi kaynağıdır. Bu kılavuzun “Başvuru Şartları”, “Eğitim Bilgileri” ve “Tercih İşlemleri” bölümleri çok dikkatli bir şekilde okunmalıdır. Özellikle lisans mezunu adayların önlisans düzeyinden başvuru yapmasına ilişkin özel maddeler veya uyarılar aranmalıdır. Kılavuzda belirtilen tüm tarihler ve prosedürler eksiksiz bir şekilde takip edilmelidir.

2. Engelli Sağlık Kurulu Raporu Temini ve Beyanı

EKPSS için en temel şart, geçerli bir Engelli Sağlık Kurulu Raporu’na sahip olmaktır. Raporun ÖSYM sistemine işlenmiş ve geçerlilik süresinin devam ediyor olması gereklidir. Eğer raporunuz eski veya sisteme kayıtlı değilse, ÖSYM’nin belirlediği yetkili hastanelerden yeni bir rapor almanız veya mevcut raporunuzu sisteme işletmeniz gerekmektedir.

3. Eğitim Bilgilerini Beyan Etme

EKPSS başvurusu sırasında adaylar, mezuniyet bilgilerini doğru ve eksiksiz bir şekilde beyan etmek zorundadır. Lisans mezunu olmanıza rağmen önlisans puanıyla başvurmayı planlıyorsanız:

• ÖSYM sistemine kayıtlı eğitim bilgilerinizde hem önlisans hem de lisans mezuniyetlerinizin doğru ve güncel bir şekilde yer aldığından emin olun.
• Başvuru formunda “Eğitim Düzeyi” seçeneğinde “Önlisans” seçeneğini işaretleyin. Bu, sizin önlisans düzeyindeki sorulara cevap vereceğiniz ve önlisans kadrolarını tercih edeceğiniz anlamına gelir.
• Bu aşamada hata yapılması, sınavın geçersiz sayılmasına veya tercih haklarının kaybedilmesine yol açabilir. Emin değilseniz, başvuru merkezlerinden veya ÖSYM Çağrı Merkezi’nden destek almaktan çekinmeyin.

4. Sınav Ücretini Yatırmak

Başvuru işlemleri tamamlandıktan sonra, ÖSYM tarafından belirlenen sınav ücretinin süresi içinde ilgili bankalara veya ÖSYM’nin anlaşmalı olduğu ödeme kanalları aracılığıyla yatırılması gerekmektedir. Ücreti yatırılmayan başvurular geçersiz sayılır.

5. Başvuruyu Onaylamak ve Belge Saklamak

Tüm adımlar tamamlandıktan sonra, başvuru formunuzu dikkatlice kontrol edin ve başvurunuzu onaylayın. Başvuru özetinizi ve ödeme dekontunuzu mutlaka saklayın. Bu belgeler, ileride yaşanabilecek herhangi bir sorunda kanıt niteliği taşıyacaktır.

Dikkat Edilmesi Gereken Önemli Noktalar

EKPSS sürecinde lisans mezunu olarak önlisans puanıyla başvuru yaparken göz ardı edilmemesi gereken kritik noktalar bulunmaktadır:

Mevzuat Takibi Şart

EKPSS kılavuzları ve ilgili mevzuat, her sınav döneminde küçük değişikliklere tabi olabilir. Bu nedenle, güncel kılavuzu baştan sona dikkatlice okumak ve belirtilen özel şartları anlamak hayati öneme sahiptir. “Ben duymuştum” veya “eskiden böyleydi” gibi bilgilerle hareket etmek yanıltıcı olabilir.

ÖSYM Duyurularını Yakından Takip Edin

Başvuru, sınav ve tercih dönemlerinde ÖSYM’nin resmi internet sitesi ve duyurular sayfası sürekli takip edilmelidir. Ek başvuru süreleri, kılavuz güncellemeleri veya önemli bilgilendirmeler bu kanallar üzerinden yapılır.

Mezuniyet Belgelerinin Doğruluğu

Beyan ettiğiniz tüm eğitim bilgilerinizin (hem önlisans hem de lisans) ÖSYM sisteminde ve e-Devlet üzerinde doğru ve güncel olduğundan emin olun. Yanlış veya eksik beyanlar, atama aşamasında ciddi sorunlara yol açabilir ve atamanızın iptaline neden olabilir.

Tercih Dönemi Stratejileri

Önlisans puanıyla sınava girseniz bile, tercih döneminde stratejik davranmak önemlidir. Mezun olduğunuz önlisans programına uygun kadroları araştırmalı, geçmiş yıllardaki atama puanlarını incelemeli ve kendi puanınıza göre gerçekçi tercihler yapmalısınız. Tercih havuzunuzu mümkün olduğunca geniş tutmaya çalışın.

Danışmanlık Almaktan Çekinmeyin

Sürecin karmaşıklığı veya kendi durumunuzun özel olduğunu düşünüyorsanız, alanında uzman bir rehberlik danışmanından veya engelli derneklerinden destek almaktan çekinmeyin. Doğru danışmanlık, hata yapma riskinizi azaltır ve doğru kararlar almanıza yardımcı olur.

Başvuruyu Son Ana Bırakmayın

Teknik aksaklıklar, internet sorunları veya sistem yoğunluğu gibi nedenlerle başvurunuzun son dakikada yapılamaması riski vardır. Başvurunuzu son günlere bırakmadan, rahat bir zamanda ve dikkatle tamamlayın.

Sıkça Sorulan Sorular

1. Lisans mezunuyum, kesinlikle önlisans EKPSS’ye girebilir miyim?

Evet, eğer geçerli bir önlisans diplomanız varsa ve ÖSYM kılavuzlarında belirtilen diğer şartları taşıyorsanız, EKPSS’ye önlisans düzeyinden başvurma hakkınız bulunmaktadır. Ancak her zaman güncel kılavuzu kontrol etmeniz önemlidir.

2. Önlisans diplomam yok, ama lisans mezunuyum. Ne yapmalıyım?

Eğer geçerli bir önlisans diplomanız yoksa, bu özel durumdan faydalanamazsınız. Bu durumda, mezun olduğunuz en üst eğitim düzeyi olan lisans düzeyinden EKPSS’ye başvurmanız gerekmektedir.

3. Daha önce lisans EKPSS’ye girdim ve puan aldım. Şimdi önlisans EKPSS’ye girebilir miyim?

Evet, daha önceki bir dönemde lisans düzeyinden EKPSS’ye girmiş ve puan almış olsanız bile, mevcut sınav dönemi için önlisans düzeyinden sınava başvurabilirsiniz. Bu durumda, yeni alacağınız önlisans EKPSS puanı geçerli olacaktır. Ancak atama döneminde sadece bir puan türünü kullanabilirsiniz.

4. Önlisans puanımla atanırsam, sonra lisans mezuniyetimi kullanarak daha iyi bir kadroya geçebilir miyim?

Kamu kurumlarında atandıktan sonra kurum içi yükselme veya görevde yükselme sınavları gibi imkanlar bulunabilir. Bu imkanlar, personelin eğitim düzeyini yükseltmesi veya farklı nitelikler kazanması durumunda değerlendirilebilir. Ancak bu, doğrudan bir geçiş hakkı değildir ve kurumun ilgili yönetmeliklerine tabidir.

5. Önlisans puanımla başvururken lisans diplomamı göstermem gerekir mi?

Başvuru sırasında eğitim düzeyinizi “önlisans” olarak seçersiniz. Ancak ÖSYM sisteminde tüm eğitim bilgileriniz kayıtlıdır ve ileride atama sürecinde tüm mezuniyet bilgileriniz kontrol edilebilir. Şeffaf ve doğru beyan esastır.

Sonuç

Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS), engelli vatandaşlarımızın kamuda istihdam edilmesi için büyük bir fırsattır. Lisans mezunu adayların, önlisans puanıyla kadrolara başvurma imkanı, doğru strateji ve dikkatli bir planlama ile kamuya yerleşme şansını önemli ölçüde artırabilecek değerli bir seçenektir. Bu rehberde detaylarını bulduğunuz mevzuat, avantajlar ve başvuru süreçleri, sizlere yol gösterici olacaktır. Unutmayın, en güncel ve doğru bilgiye her zaman ÖSYM’nin resmi duyurularından ve başvuru kılavuzlarından ulaşmak, başarıya giden yolda atacağınız en sağlam adımdır. Kararlı olun, süreci dikkatle takip edin ve hedeflerinize ulaşın.